Yeşil Çelik Dönüşümü İçin Yıllık 1-2 Milyar Dolar Yatırım Gerekiyor

Türkiye’nin çelik sektörü, iklim hedeflerine ulaşabilmek için yıllık 1-2 milyar dolarlık yeşil yatırımlara ihtiyaç duyuyor.

İstanbul Politikalar Merkezi (İPM) tarafından gerçekleştirilen bir araştırma, Türkiye’nin çelik sanayisinin iklim hedeflerine ulaşabilmesi için önemli bir finansman kaynağına ihtiyaç duyduğunu ortaya koydu. Rapora göre, yılda yaklaşık 40 milyon ton sera gazı salınımı yapan Türk çelik sektörünün karbonsuzlaşabilmesi için her yıl 1 ila 2 milyar dolar arasında yeşil yatırım yapılması gerekmektedir.

Ark ocaklı tesislerde hurda kullanarak üretim yapan firmaların dolaylı emisyonları, Türkiye’nin elektrik şebekesindeki kömür ve doğal gaz payıyla doğrudan ilişkilidir. Elektrik şebekesinin karbon yoğunluğu yüksek kaldıkça, ihraç edilen çeliğin gömülü emisyonu da artmakta. Bu durum, Avrupa Birliği’nin Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması (SKDM) gibi uygulamaları karşısında Türk üreticilerin küresel rekabet gücünü zayıflatan önemli bir risk unsuru olarak öne çıkıyor.

Uzman analizlerine göre, sanayideki bu dönüşümün maliyeti, Türkiye’nin makro hedefleri açısından da kritik bir öneme sahip. Dünya Bankası’nın “Türkiye – Ülke İklim ve Kalkınma Raporu” verilerine göre, Türkiye’nin tüm sektörlerde net sıfır hedefine ulaşabilmesi için önümüzdeki 20 yıl içinde 165 milyar dolarlık bir yatırım yapılması gerekiyor. Bu büyük finansman ihtiyacının en az yarısının özel sektör tarafından karşılanması bekleniyor. Yatırımların öncelikli alanı ise sanayideki üretim süreçlerinin değiştirilmesi ve temiz enerji altyapısının geliştirilmesi olacak.

Hedef Yüzde 30 Emisyon Azaltımı

Mevcut teknolojilerin doğru bir şekilde devreye alınması durumunda, Türkiye’nin 2030 yılına kadar çelik sektöründe yüzde 30’a kadar mutlak bir emisyon azaltımı sağlaması mümkün görünmektedir.

Sektörün dönüşüm sürecinde benimseyeceği teknoloji stratejisi ise şu şekilde planlanmaktadır: 2030’a kadar enerji verimliliği, malzeme tasarrufu ve yenilenebilir enerji yatırımları ön planda olacak; 2030 sonrasında üretim süreçlerinde yeşil hidrojen teknolojileri temel girdi haline gelecek; 2040 sonrasında ise karbon yakalama, kullanımı ve depolama teknolojileri sürece entegre edilecektir.

Yeşil Dönüşüm İçin Stratejik Öneriler

İstanbul Politikalar Merkezi, çelik sanayisinin “kirli endüstri” algısını kırması ve ihracat pazarlarını kaybetmemesi için acil eylem planı olarak 10 maddelik bir öneri listesi sunmaktadır. Bu öneriler arasında, çelik sektöründe ulusal bir yeniden yapılandırma ve modernizasyon planının hazırlanması, tüm tedarik zincirini kapsayan ortak bir sorumluluk yapısının geliştirilmesi ve kamu tarafında iklim politikası mimarisinin revize edilmesi yer almaktadır. Ayrıca, sanayi karbonsuzlaşma politikası oluşturulması, kirletici endüstriyel emisyonların yönetimi için entegre bir çevre izin ve bilgi sistemi kurulması gibi adımlar da önerilmektedir.

Sonuç olarak, düşük karbonlu çeliğe yönelik ulusal tanım ve standartların belirlenmesi, elektrik üretiminin karbon yoğunluğunu azaltacak hedeflerin konulması ve hurda yönetiminde izlenebilirlik ile kalite güvenliğinin artırılması gibi stratejiler, Türk çelik sektörünün yeşil dönüşüm sürecinde önemli bir rol oynamaktadır.