Murat Paşa Camii minaresi: Camiye sonradan eklendi
Murat Paşa Camii minaresi, yapının inşasından önce bölgede bulunan Ahmediye Camii ve medresesine ait tarihi minarenin korunmasıyla ayrı kaldı.
Erzurum’daki Murat Paşa Camii, Osmanlı döneminde Beylerbeyi Murat Paşa tarafından yaptırıldı ve 12 Aralık 1572’de ibadete açıldı. Yaklaşık 520 metrekarelik kapalı alana sahip olan cami, 300 kişilik kapasitesiyle hizmet verirken bahçesindeki minare, ana yapıya bitişik olmamasıyla dikkat çekiyor.
Murat Paşa Camii minaresi, aslında bu yapı için inşa edilmedi. Bölgede daha önce bulunan Ahmediye Camii ile Ahmediye Medresesi’ne ait tarihi minare, yeni cami yapılırken korununca yapıya ikinci bir minare eklenmedi. Böylece cami ile minare, geleneksel Osmanlı camilerindeki bütünleşik mimari anlayıştan farklı bir görünüm kazandı.
Sekizgen bir kaide üzerine yükselen minare, düzgün kesme taştan yapılmış silindirik gövdesi ve tek şerefesiyle yaklaşık 25 metre yüksekliğe sahip. Dışarıdan açılan kapısından girilen minarede, merdivenler kullanılarak şerefeye ulaşılabiliyor. Mevcut yapı, 20. yüzyılın ilk dönemlerinde yıkılan eski minarenin temelleri üzerine 1956-1957 yıllarında aslına uygun biçimde yeniden inşa edildi.
Minarenin neden camiden ayrı olduğu konusunda bölgede anlatılan bir rivayet de bulunuyor. Rivayete göre Murat Paşa, yeni camiyi yaptırırken Ahmediye Camii’nin minaresini yıkmayacağına dair rüyasında söz verdi. Daha sonra bu sözünü unutan Murat Paşa’ya, Hızır Aleyhisselam’ın verdiği sözü hatırlattığına inanılıyor. Bunun üzerine eski minare korunurken camiye yeni bir minare yapılmadığı anlatılıyor. Aynı rivayette, Hızır Aleyhisselam’ın beş vakit namazdan birini Murat Paşa Camii’nde kıldığı da ifade ediliyor.
Yaklaşık 12 yıldır camide müezzinlik yapan Fatih Şekerci, minarenin Ahmediye Camii ve medresesine ait olduğunu belirterek, caminin daha sonra inşa edilmesi nedeniyle ikinci bir minareye ihtiyaç duyulmadığını söyledi. Şekerci, bugün görülen minarenin eski yapının temelleri üzerine yeniden yapıldığını ve dışarıdan girişli mimarisinin de dikkat çekici özelliklerinden biri olduğunu aktardı.
Şekerci ayrıca caminin yakınında Ane Hatun Türbesi’nin bulunduğunu, ancak ağaçlık alan ve yüksek konumu nedeniyle bu yapının birçok kişi tarafından fark edilmediğini ifade etti. Murat Paşa Camii’nin bahçesine girildiğinde ilk göze çarpan unsurlardan biri ise camiden ayrı konumlanan tarihi minare oluyor.
